Parlak bir yıldızın yanında bulunan sönük bir gezegen.

Ötegezegen, Güneş dışındaki bir yıldızın yörüngesinde dönen gezegendir. Güneş'in ötesindeki en yakın yıldız olan Proxima Centauri yaklaşık 4,24 ışık yılı uzaktadır; bu nedenle her ötegezegen, bir uzay aracının ziyaret ettiği her yerden çok daha uzaktadır. Onlar hakkında bildiğimiz her şey, yıllar boyunca yol almış ışıktan gelir.

Neden onları basitçe fotoğraflamıyoruz? Bir gezegenin görünür renklerde önem taşıyacak kadar kendi ışığı yoktur. Yalnızca yıldızının ışığını yansıtarak parlar ve bu ışığın yalnızca çok küçük bir bölümünü yansıtır.

Kontrastın (gezegen parlaklığının yıldız parlaklığına bölümü) kabaca tahmini şöyledir:

contrast ≈ (Rp / 2a)² × albedo

Burada Rp gezegenin yarıçapı, a yıldızdan uzaklığı, albedo ise yansıttığı ışık oranıdır. Güneş benzeri bir yıldızın çevresinde 1 AU uzaklıkta bulunan Dünya benzeri bir gezegen için sonuç yaklaşık 10⁻¹⁰ olur: yıldız, gezegenden yaklaşık on milyar kat daha parlaktır. 5,2 AU uzaklıktaki Jüpiter için bu değer yaklaşık 10⁻⁹, yani bir milyar kattır. Bu hesap yalnızca yansıyan görünür ışık içindir.

Gezegen ayrıca gökyüzünde yıldızına çok yakındır. 1 parsec (3,26 light years) uzaklıkta 1 AU, 1 arcsecond gibi görünür; bu nedenle arcsecond cinsinden açı θ = a (in AU) ÷ d (in parsecs) olur. 10 parsecs uzaklıktan bakıldığında 1 AU uzaklıktaki Dünya benzeri bir yörüngenin çapı yalnızca 0,1 arcsecond olur. 30 light years (9,2 parsecs) uzaklıktan görülen Jüpiter’in yörüngesinin yarıçapı 5,2 ÷ 9,2 ≈ 0,57 arcsecond olur. Gezegenden on milyar kat daha parlak olan ve 0,1 arcsecond uzaklıkta bulunan bir parlamanın içinden görmek çok zordur.

İki şey bu işi kolaylaştırır. Birincisi, genç, sıcak, dev ve yıldızından uzakta olan gezegenler kendi ısılarıyla, çoğunlukla kızılötesi ışıkta parlar; bu yüzden kontrastları 10⁻⁹ değerinden çok daha iyidir. 2008'de ve sonraki yıllarda görüntülenen HR 8799 sisteminin dört dev gezegeni bunun klasik örneğidir. İkincisi, koronagraf, yıldızın ışığını dedektöre ulaşmadan önce engelleyen, teleskobun içindeki küçük bir maskedir. Yıldız gölgelendirici ise uzayda kullanılan aynı fikirdir: teleskobun çok önünde uçan büyük bir perde. Çok büyük bir maske gezegeni de gizler; bu nedenle gezegenin yıldızdan yeterince uzakta olup maskenin dışında kalması gerekir.